Kim jest aktywista miejski?
To osoba, która chce mieć wpływ na to, jak wygląda i funkcjonuje miasto, w tym najbliższa okolica. Może działać na rzecz zieleni, dostępnej przestrzeni publicznej, praw pieszych, kultury, transportu, polityki mieszkaniowej, klimatu czy ochrony dziedzictwa. Aktywiści miejscy to zarówno osoby zrzeszone w organizacjach, jak i niezależni mieszkańcy, którym po prostu zależy.
Kto może zostać aktywistą?
Każda osoba, nie ma żadnych wymogów formalnych ani wiekowych. Wystarczy chęć działania na rzecz wspólnej przestrzeni, ludzi i spraw, które dzieją się tuż obok Ciebie.
Możesz działać:
- w pojedynkę jako mieszkaniec lub mieszkanka,
- w grupie sąsiedzkiej,
- w lokalnej organizacji pozarządowej,
- w nieformalnej inicjatywie,
- online, np. w mediach społecznościowych.
Jak zacząć?
- Rozejrzyj się wokół siebie – co Ci przeszkadza, czego brakuje, a co warto poprawić?
- Poszukaj lokalnych grup aktywistycznych – na Facebooku, w serwisach takich jak ngo.pl czy na stronie miasta.
- Weź udział w wydarzeniu lub konsultacjach – spotkaniach mieszkańców, zbiórkach podpisów, spacerach badawczych lub piknikach sąsiedzkich. Są one dobrą okazją do poznania osób, które myślą podobnie i też chcą zmiany, a także innych mieszkańców i mieszkanek Twojego miasta.
- Porozmawiaj z sąsiadami – aktywizm zaczyna się od rozmowy i wspólnego pomysłu.
- Działaj! – możesz zorganizować petycję, napisać pismo do urzędu, wziąć udział w budżecie obywatelskim albo dołączyć do miejskiej akcji.
Gdzie szukać grup aktywistów?
- Facebook i Instagram – wpisz nazwę swojego miasta + „aktywiści”, „inicjatywa”, „ruch miejski”
- Lokalne portale i fora mieszkańców,
- Mapy i bazy NGO – np. ngo.pl,
- Osiedlowe rady i domy kultury.
Co warto wiedzieć na początek?
- Masz realny wpływ na swoje miasto – od rozmieszczenia ławek po zmiany w planach zagospodarowania.
- Masz prawo dostępu do informacji publicznej i możesz wnioskować o udostępnienie dokumentów.
- Miasto ma obowiązek prowadzić konsultacje społeczne – możesz w nich uczestniczyć i zgłaszać uwagi.
- Możesz organizować własne wydarzenia i inicjatywy społeczne.
Nie musisz mieć doświadczenia ani znać wszystkich przepisów, choć jest to oczywiście przydatne – na początek najważniejsza jest chęć działania, a reszta przyjdzie z czasem. Wskazówek szukaj u innych aktywistów oraz radnych miejskich, którzy służą doświadczeniem, wiedzą oraz kontaktami.
Słowniczek
BO – budżet obywatelski. Zobacz: [tu link]
BIP – biuletyn informacji publicznej, czyli urzędowy publikator teleinformatyczny. Stanowi on obowiązkową formę publikowania informacji urzędowych w internecie.
KDO / KDS – Komisje Dialogu Obywatelskiego / Komisje Dialogu Społecznego. Zobacz: [tu link].
Rada gminy – inaczej organ stanowiący lub organ uchwałodawczy. To określenie będzie używane także dla rady miasta lub rady miejskiej w przypadku gmin miejsko-wiejskich.
USG – ustawa o samorządzie gminnym. Jest to podstawowy dokument regulujący funkcjonowanie samorządu miast i gmin. Wiele jego uregulowań nie dotyczy Warszawy, która ma swoją ustawę ustrojową. Ustawę przeczytasz na: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19900160095/U/D19900095Lj.pdf
Wójt – inaczej organ wykonawczy. To określenie będzie na tej stronie używane także w odniesieniu do burmistrza lub prezydenta miasta.
