Jest to mało znany, ale ważny mechanizm współpracy mieszkańców z władzami samorządowymi. Są to ciała doradczo-opiniodawcze tworzone przy organach samorządu terytorialnego (najczęściej przy prezydencie miasta, burmistrzu, wójcie lub radzie miejskiej). Służą do wymiany opinii, współpracy i konsultacji pomiędzy organizacjami społecznymi (NGO) a samorządem.
Istota tych ciał polega na utworzeniu wspólnego przedstawicielstwa organizacji pozarządowych zajmujących się określoną problematyką. Tworzy się je przy komórkach urzędu merytorycznie odpowiadających tematyce KDS/KDO. Szczególną formą są komisje zajmujące się daną dzielnicą, np. w Warszawie są to Dzielnicowe Komisje Dialogu Społecznego (DKDS), a dodatkowo w Warszawie w odróżnieniu od nich funkcjonują branżowe komisje (BKDS).
Warto zadbać o tworzenie takich struktur wszędzie tam, gdzie istnieje społeczny potencjał w jakiejś dziedzinie np. w sprawach zieleni i ochrony przyrody. W mniejszych miejscowościach warto rozszerzyć formułę KDS/KDO o niezrzeszonych aktywistów, wówczas inaczej skonstruować trzeba kryteria udziału i sposób powoływania.
W zależności od miasta czy gminy mogą się nazywać:
- Komisje Dialogu Obywatelskiego (np. Warszawa)
- Komisje Dialogu Społecznego (np. Poznań)
- Rady Działalności Pożytku Publicznego (na poziomie gminnym, powiatowym i wojewódzkim jest to ciało ustawowe)
KDO/KDS to ciała, które nie doczekały się jeszcze uregulowań w prawie powszechnym. Tworzone są na podstawie prawa miejscowego, a więc uchwał rady lub zarządzeń wójta.
Po co są te komisje?
- opiniują lokalne strategie i programy społeczne, edukacyjne, sportowe, kulturalne itp.,
- współtworzą założenia konkursów dla NGO,
- mogą zgłaszać własne pomysły i inicjatywy,
- budują dialog między mieszkańcami a urzędem,
- pomagają w rozwiązywaniu lokalnych problemów społecznych.
Kto może w nich działać?
- organizacje pozarządowe (fundacje, stowarzyszenia) działające na terenie danej gminy lub miasta
- przedstawiciele samorządu (urzędnicy, radni)
Członkostwo jest zwykle dobrowolne i otwarte dla wszystkich zainteresowanych organizacji z danego obszaru tematycznego.
Jak powstaje Komisja Dialogu Obywatelskiego?
- Grupa min. 3 organizacji pozarządowych może złożyć wniosek do prezydenta/burmistrza/wójta o powołanie takiej komisji w danym obszarze tematycznym.
- Władze wydają zarządzenie lub uchwałę powołującą komisję.
- Organizacje wybierają swojego przewodniczącego, a urząd deleguje swoich przedstawicieli.
- Komisja spotyka się regularnie, np. co miesiąc lub co kwartał.
Przykładowe tematy komisji:
- edukacja,
- kultura,
- sport i rekreacja,
- zdrowie,
- polityka senioralna,
- środowisko,
- przeciwdziałanie przemocy,
- rozwój przestrzeni miejskiej.
Dlaczego warto działać w KDO/KDS?
- masz realny wpływ na decyzje lokalnego samorządu,
- możesz reprezentować potrzeby mieszkańców i organizacji,
- poznajesz innych lokalnych społeczników i działaczy,
- budujesz sieć kontaktów i partnerstwa,
- współtworzysz ważne miejskie strategie i programy.
Podyskutuj z nami na ten temat:
